ابو القاسم سلطانى
57
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
كه به غشاء مغز چسبيده است 3 * . ضماد آن درد سر را تسكين مىدهد و خوردن آن در آب آوردن انساج ، خونريزى اعضاء ، رطوبات فاسد مغز و سينه ، موثر مىباشد . آشاميدن افشره آن در موارد انسداد مجارى و يرقان و پاشيدن گرد آن در زخمها و جراحات سودمند است . مقدار خوراك آن حدود 5 / 3 گرم و از افشره 25 گرم مىباشد به گرممزاجان زيان مىرساند لذا با سكنجبين بايد ميل نمايند 4 * . امروزه گياه در موارد خيز عمومى انساج ، آسم ، وجود خلط در سينه و بهعنوان مدر و معرق مصرف سنتى دارد . ( 1 * ) - صيدنه ابو ريحان ، ترجمه ص 515 ( 2 * ) - تت جامع مفردات ج 2 - 148 ( 3 * ) - تلخيص از اختيارات ، 195 ذيل عنوان ريحان الكاوور كه اشتباه است ، اصلاح از نسخه خطى كتابخانه شخصى ( 4 * ) - تلخيص از تذكره 172 ، تحفه 130 ، مخزن 296 Code - 1169 يلانگ - يلانگ Cananga odorata Hook . f . et Thons درختى است هميشه سبز از خانواده Anonaceae با برگهاى پايدار و گلهاى كوچك زرد مايل به سبز كه محل رويش آن رئونيون ، كومورو ، فيليپين ، مالزى و ماداگاسكار مىباشد و در هندوچين آن را پرورش مىدهند . ارتفاع درخت تا 25 متر نيز مىرسد . تركيبات شيميائى : گلها داراى 3 درصد اسانس مىباشد كه بر اثر تقطير با بخار آب به دست مىآيد در تركيب اين اسانس لينالول ، سافرول ، اوژنول ، ژرانيول ، پىنن ، كادىنن ، بنزوات دو بنزيل و اسيدهاى بنروئيك ، استيك ، فرميك ، ساليسيليك و والريك وجود دارد . مقدار لينالول در اسانس 11 تا 30 درصد و سزكوئى ترپنها حدود 15 تا 25 درصد مىباشد . خواص : گلها و اسانس مقوى ، محرك و محرك جنسى ، ضدعفونىكننده روده ، پائينآورنده فشار خون مىباشند . موارد مصرف درمانى : در ناتوانى جنسى ، سردى و عدم تمايل به نزديكى جنسى ، عفونت روده ، تاكيكاردى و بالا بودن فشار خون از گلها و اسانس استفاده درمانى به عمل مىآيد .